Category Archives: Bredevoort

Literair Café met Simone Atangana Bekono

BREDEVOORT – Op vrijdagavond 25 juni is schrijfster Simone Atangana Bekono te gast in het Literair Café van de Koppelkerk. Ze dacht in de schaduw te debuteren met haar roman ‘Confrontaties’, maar haar debuut werd direct genomineerd voor de Libris Literatuurprijs 2021. Simone zal vertellen over haar leven en werk. De avond is zowel live bij te wonen in de Koppelkerk, als via livestream te volgen.

Simone Atangana Bekono (1991) groeide op in het Brabantse dorp Dongen, als dochter van een Kameroense immigrant en een Nederlandse moeder. Ze bezocht het gymnasium in Oosterhout en studeerde in 2016 af aan Kunstacademie ArtEZ in Arnhem met de dichtbundel ‘hoe de eerste vonken zichtbaar waren’, die werd bekroond met de Poëziedebuutprijs Aan Zee. In 2019 ontving ze het Charlotte Köhler Stipendium en werd ze door de Volkskrant uitgeroepen tot één van de literaire talenten van 2020. Confrontaties, haar debuutroman, werd genomineerd voor de Libris Literatuurprijs 2021.

Confrontaties
De roman vertelt het verhaal van een zwarte, 16-jarige Salomé die in een jeugddetentiecentrum terechtkomt nadat zij twee klasgenoten heeft mishandeld. Op school wordt ze gepest en voelt ze zich een buitenstaander. Hoewel de roman diverse gelijkenissen vertoont met het eigen leven van Simone Atangana Bekono, is ‘Confrontaties’ geen autobiografische roman. In de verhalen die ze na haar afstuderen koortsachtig begon te schrijven, kwam steeds duidelijker een stem naar voren van een jong meisje. Harde, oordelende staccato zinnen. De stem maakte de schrijfster nieuwsgierig. Daaruit ontstond het hoofdpersonage Salomé.

Geen les voor de witte mens
Hoewel Simone Atangana Bekono met haar werk een snaar wil raken bij de lezer, is ‘Confrontaties’ geen les voor de witte mens. ‘Ik verzet me tegen de reductie van de boodschap. Ik vind dat ik als zwarte schrijver die een sociale roman heeft gepubliceerd kan zeggen: ik wil het over mijn literaire kwaliteiten hebben. De manier waarop gesprekken over identiteit en kleur worden gevoerd zijn vaak op het randje van onintelligent,’ aldus de schrijfster in een interview in de Volkskrant.

Hoe is het leven van een buitenstaander?
‘Confrontaties’ is met een scherpe toon geschreven. De woede en beklemming van Salomé en andere jeugddelinquenten spatten van de regels af. Wat doet het me je om je voortdurend een buitenstaander te voelen en te worden gekleineerd? Naast haar persoonlijke ervaringen, kon Simone Atangana Bekono putten uit diverse openhartige en kwetsbare gesprekken die ze had met jongeren die in detentie zaten. ‘Salomé zoekt contact via strijd. Ze kan aanvankelijk alleen maar door agressie en rebellie communiceren. Zo strak gespannen is ze. Dat hoorde ik ook wel van jongeren die in detentie hadden gezeten: de eerste tijd kan er nog heel veel verzet zijn. Zij zoekt de confrontatie.’

Locatie: Koppelkerk, Koppelstraat 35, Bredevoort
Datum: vrijdag 25 juni
Aanvang: 20.00 uur (inloop: 19.30 uur)
Entree: € 12,50 zaalticket / € 10,- livestream
Tickets: www.koppelkerk.nl

NPO-documentaire over de nalatenschap van Henk Visser

BREDEVOORT – Nooit kwam het in zijn leven tot een solo-expositie, maar nu is het bijna zover: het werk van Henk Visser (1953-2019) is binnenkort te zien in culturele vrijplaats de Koppelkerk in zijn thuisstadje Bredevoort. Documentairemaker Pelle Nijburg maakte voor de NPO een korte documentaire over de wording van de expositie, over hoe het voor Henk Vissers dochters was om het persoonlijke werk van hun vader eindelijk te ontsluiten aan het publiek. De documentaire ‘Alles wat er gezegd moet worden’ – met Bredevoort als setting -wordt zaterdag 22 mei om 19.40 uur uitgezonden op NPO Extra.

Meer dan tien jaar lang werkte hij aan een indrukwekkende serie collages: onder het motto ‘Zonder verbeelding is er niets’ schiep Henk Visser een bijzondere, vervreemdende serie werken. Droombeelden uit het nieuwe verleden die met (digitale) schaar en lijm aan elkaar werden geplakt.

Henk Visser (Den Haag 1952 – Bredevoort 2019) studeerde in 1987 af aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Arnhem. Met zijn werk doorliep hij abstracte en realistische periodes, maar geen van deze fases raakten naar zijn idee de essentie van dat wat er ‘gezegd’ moest worden. In de laatste tien jaar van zijn leven vielen de puzzelstukjes op zijn plaats en kon Visser komen tot het boeiende oeuvre dat nu tentoongesteld wordt. Vissers surreële wereld wordt bevolkt door heel gewone mensen, mensen die leven tussen de gedroomde droom en de rauwe werkelijkheid. Hij beheerste de kwaliteiten van de nieuwste, digitale druktechnieken als geen ander. Hij betovert de toeschouwer met zijn werk als in een droom.

“Hoe nauwkeuriger we kijken, hoe onbekender en raadselachtiger de werkelijkheid blijkt te zijn. En het is heel prettig dat niet alles bekend is, want het laat ruimte om te raden en te speculeren en er is een vrijplaats om zelf te denken en te fantaseren. Je zult je verbeelding aan moeten zetten om een beeld te maken van die delen van de werkelijkheid die we nog niet kennen. En die delen zijn veel groter dan de aanname dat er werkelijkheid en waarheid is, doet vermoeden. Het komt voor dat mensen denken dat we bijna alles van de werkelijkheid weten en we onze blik moeten richten op de kosmos. Niets is minder waar,” aldus wijlen Henk Visser.

De expositie ‘Zonder verbeelding is er niets’ wordt – als de corona-maatregelen het toestaan – vrijdag 4 juni geopend voor publiek. Het reserveren van een tijdslot is noodzakelijk. Iedere vrijdag, zaterdag en zondag biedt de Koppelkerk om 14.00 en 15.00 uur een uitgebreide rondleiding aan door de expositie voor een select aantal bezoekers. De documentaire ‘Alles wat er gezegd moet worden’ kan na 22 mei online via de website van de NPO worden teruggekeken.

Locatie: Koppelkerk, Koppelstraat 35, 7126 AG Bredevoort
Looptijd expositie: 4 juni t/m 11 juli 2021
Openingstijden: vrijdag t/m zondag, 11.00 – 17.00 uur
Entree: € 6,- incl. kop koffie/thee
Reserveren: www.koppelkerk.nl

Droogte in de Achterhoek

BREDEVOORT – De afgelopen drie jaar was er sprake van grote droogte in de Achterhoek. Vrijdagavond 18 juni geeft dijkgraaf Hein Pieper een lezing in de Koppelkerk over hoe we met ons waterbeheer om moeten gaan om de Achterhoek leefbaar te houden.

Bruine weilanden, droge beken
De gevolgen van de klimaatverandering zijn in de Achterhoek al heel zichtbaar. Door aanhoudende droogte en hoge temperaturen kleurden de afgelopen jaren de weilanden en bermen bruin, stonden loofbomen slecht in het blad en waren de beken een halfjaar helemaal droog.

Natter, heter en droger weer
De vele neerslag van afgelopen winter en voorjaar heeft ervoor gezorgd dat de grondwatertekorten grotendeels verdwenen zijn. Daarmee is de droogte op korte termijn verholpen. Toch is het droogteprobleem daarmee niet verdwenen. De komende jaren moeten we op een andere manier met water omgaan, want het weer wordt extremer: natter, heter en droger.

De functie van het waterschap
Het waterschap Rijn en IJssel draagt zorg voor grondwater en oppervlaktewater in de Achterhoek, Liemers en zuidelijk deel van Twente. Het Dagelijks bestuur van het waterschap bestaat uit voorzitter Hein Pieper (dijkgraaf) en vier bestuursleden (heemraden).

Lezing en livestream
Hein Pieper zal deze avond ingaan op de maatregelen die het waterschap neemt om in te spelen op de klimaatveranderingen en de Achterhoek leefbaar te houden. Maar ook wat wij zelf bij kunnen dragen aan duurzaam waterbeheer. De avond is live bij te wonen in de Koppelkerk of via livestream te volgen.

Locatie: Koppelkerk, Koppelstraat 35, Bredevoort
Datum: vrijdag 18 juni
Aanvang: 20.00 uur (inloop: 19.30 uur)
Entree: € 12,50 zitplaats (excl. ticketkosten) / € 10,- livestream
Aanmelden: www.koppelkerk.nl

Kopppelkerk start collegereeks over het Midden-Oosten

BREDEVOORT – Het conflict tussen Israël en Palestina laaide de laatste maanden weer in alle hevigheid op. Momenteel geldt een wapenstilstand. Wat speelt er nu precies in het conflict en zijn er mogelijkheden om tot een oplossing te komen? En hoe staat het met de democratisering van de Arabische landen en hoe is de relatie tussen Iran en Saoedi-Arabië? Vanuit de Koppelkerk start vanaf dinsdag 22 juni een driedelige online collegereeks over het Midden-Oosten door docent Paul Aarts (Universiteit van Amsterdam).

Van Arabische Lente 1.0 naar Arabische Lente 2.0?
In het eerste college op 22 juni staat de Arabische Lente centraal. Ruim tien jaar geleden vond een eerste golf van opstanden plaats in tal van Arabische landen. Het succes daarvan bleef in feite beperkt tot Tunesië. Hoe kan dat? Waarom verloopt democratisering zo moeizaam? Inmiddels vinden regelmatig nieuwe protesten plaats. Nieuwe ronde, nieuwe kansen?

Iran en Saoedi-Arabië: eeuwige vijandschap?
In het tweede college op 29 juni zoomt docent Paul Aarts in op de rivaliteit tussen Iran en Saoedi-Arabië. De Islamitische Republiek Iran en het Koninkrijk Saoedi-Arabië hebben een gespannen relatie. Waar komt dat vandaan? Spelen religieuze factoren – in het bijzonder de kwestie soennieten versus shi’ieten – een grote rol of juist niet? En zijn de betrekkingen altijd zo problematisch geweest?

De Israëlisch-Palestijnse kwestie: geschiedenis en actualiteit
In het laatste college op 6 juli wordt het conflict tussen Israël en Palestina behandeld. De laatste ronde van gevechtshandelingen (de ‘vierde Gaza-oorlog’) – deze keer gepaard gaand met schermutselingen tussen joden en Arabieren binnen Israël – heeft een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan een slepend conflict. Hoe is het begonnen en wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen geweest? Welke opties zijn er om tot een oplossing te komen?

Over de docent
Drs. Paul Aarts is als docent Internationale Betrekkingen verbonden aan de Universiteit van Amsterdam. Hij schreef diverse artikelen over de conflicten in het Midden-Oosten en het boek Saoedi-Arabië, de revolutie die nog moet komen. De colleges voor de Koppelkerk vinden online plaats. Via de chatfunctie is er de mogelijkheid om vragen te stellen aan de docent. Aanmelden voor de collegereeks kan via www.koppelkerk.nl.

Locatie: www.koppelkerk.nl

Datum: 22 juni, 29 juni, 6 juli
Tijd: 20.00 – 22.00 uur
Kosten: € 45,- (excl. ticketkosten)
Aanmelden: www.koppelkerk.nl

Samenwerking tussen het Nationeel Onderduikmuseum en de Koppelkerk

BREDEVOORT / AALTEN – Het Nationaal Onderduikmuseum gaat een samenwerking aan met de Koppelkerk Bredevoort voor een reeks van 12 ontmoetingen ‘Zonder grenzen’ in 2021 en 2022, die tevens via livestream zijn te volgen. Tijdens de eerste ontmoeting op donderdagavond 17 juni, staat het thema ‘Kind van de Vrijheid’ centraal. De avond begint om 20.00 uur.

Het idee voor deze serie is ontstaan tijdens de periode van de lockdown, toen museum en Koppelkerk hun deuren voor het publiek gesloten moesten houden. Beide cultuurbolwerken zochten naar mogelijkheden om het publiek toch te bereiken. Zo ontwikkelde het museum audiovisuele tours die vanaf huis te bekijken zijn. De Koppelkerk legde zich toe op livestreams waardoor ook het directe contact en de uitwisseling met het publiek – zij het op afstand – kon plaatsvinden. Het gesprek met Ronit Palache – dat Gerda Brethouwer voor de Koppelkerk via een livestream leidde – was voor haar als directeur van het Onderduikmuseum een kennismaking met dit medium. Het gaf de aanleiding de handen ineen te slaan met de Koppelkerk om verschillende onderwerpen, verhalen, maar ook issues te belichten via een serie avonden en livestreams.

12 ontmoetingen
Via een subsidie van de gemeente Aalten wordt deze serie van bijzondere ontmoetingen mogelijk gemaakt. Een keur aan onderwerpen komt aan de orde zoals: het verzetsleven (LKP) van Cornelis Ruizendaal waarbij kleinzoon Paul Westmeijer vertelt over zijn publicatie ‘Zwarte Kees‘. Dat doet ook kleinzoon Jan Wikkerink met zijn boek ‘Dale 39’ waarin hij de onderduik bij zijn grootouders Wiggers beschrijft. Ook is er aandacht voor de Joodse onderduik van Varsseveld met het onderzoek van John Breukelaar, en de onderduik in Winterswijk. In het voorjaar van 2022 staan ‘Rademakersbroek’ en de resultaten van het onderzoek ‘Geef de namen een gezicht’ centraal. Ingegaan wordt op de expositie die wordt voorbereid (2 maart 2022 opening) over massaexecutie van 46 mannen bij Rademakersbroek, op de grens van Varsseveld en Aalten en het verhaal van de Bark dat daaraan voorafging.

Kind van de Vrijheid, toen en nu
Op 17 juni gaat de serie van start. Gerda Brethouwer spreekt dan met drie personen die betrokken zijn bij de expositie ‘Kind van de Vrijheid’: Berna Bonekamp, Heinz Wolberg (Ruth Humberg) en Joseph Tetelepta. Deze expositie zou vorig jaar door prinses Margriet geopend worden en is na heropening vanaf 5 juni te zien in het museum. Centraal staan zes personen die als kind het einde van de oorlog hebben meegemaakt, zowel aan Nederlandse als Duitse zijde. Daarnaast komen drie kinderen van na de oorlog aan bod. Door verhalen van toen te verbinden aan die van nu, wordt het verleden naar het heden gebracht. De hoofdpersonen van de drie thema’s ‘Waar ben ik thuis’, ‘Littekens van de oorlog’ en ‘Ik en de ander’ laten zien dat het begrip ‘vrijheid’ relatief is en door iedereen anders wordt ingevuld. Kind van de Vrijheid toont ook aan dat vrijheid iets is dat door iedereen wordt gewenst, ongeacht de tijd waarin men leeft of het land waar men vandaan komt. Het thema blijft onverminderd actueel.

Over de gasten:

Berna Bonekamp
Beeldend kunstenaar, ontwerper en docent Berna Bonekamp (Gendringen) dacht mee over het concept en was verantwoordelijk voor de vormgeving en de begeleiding deed van de betrokken kunstenaars. Zij beschikt over een breed netwerk en maakt deel uit van het Kunstenaars Collectief Breekijzer van Innovatiecentrum op het DRU Industriepark in Ulft waarin kunstenaars vertegenwoordigd zijn uit diverse disciplines: de beeldende kunsten, toegepaste vormgeving en nieuwe media.

Ruth Humberg
Geboren in Wesel (1938), woont in Winnipeg, Canada
Heinz Wolberg, gaat in op het verhaal van Ruth Humberg. Haar verhaal is onderdeel van het Humberghaus Dingden, waar de geschiedenis van de Joodse slagersfamilie Humberg wordt verteld. Ruth wordt op 18 november 1938, een week na de verschrikkelijke gebeurtenissen van de Novemberpogrom, de Kristallnacht geboren. Ruth is met ouders dankzij de hulp van landgenoten naar Nederland gevlucht. Ze zijn op tijd naar Canada ontkomen, waar ze nog steeds woont. Zij is een van de hoofdpersonen in het thema: ik en de ander. Ruth Humberg zegt over vrijheid: “I was most impressed in learning about the kindness of many Germans, who despite terrible conditions, decided to help my parents in a number of ways to make their escape easier.” “Ik was zeer onder de indruk van de vriendelijkheid van veel Duitsers die, ondanks de zeer moeilijke omstandigheden, besloten om mijn ouders te helpen om hun ontsnapping makkelijker te maken.”

Joseph Tetelepta
Woont in Winterswijk, geboren Bandjermassin (1948), Indonesië, Kalimantan (Borneo)
Het verhaal van Joseph Tetelepta wordt belicht vanuit het thema: Waar ben ik thuis? Zijn vader heeft meegevochten in het leger van Nederland tegen Indonesië. De Molukse KNIL-militairen streden voor een eigen onafhankelijke Vrije Republiek Molukken. Ze kwamen na de capitulatie op bevel van de Nederlandse regering met hun families tijdelijk naar Nederland. Zij werden onder meer ondergebracht in de voormalige kampen Westerbork en Vught. Het tijdelijk verblijf werd voor hen permanent wat voor veel verdriet en frustratie heeft gezorgd. Joseph zegt over vrijheid: “Vrijheid betekent dat je vrij bent van frustraties, pijn, minderwaardigheidsgevoel, haat, verdriet.”

Over livestreams
Via livestreams kunnen zowel museum als Koppelkerk de doelgroep niet alleen bereiken maar ook verbreden. Mensen kunnen namelijk zowel in de zaal als via internet het gesprek volgen en eraan deelnemen. Met een livestream worden zo niet alleen de bezoekers bereikt die fysiek deelnemen, maar ook de mensen die er vanwege de afstand of tijdgebrek niet bij kunnen zijn. Bovendien is het gesprek ook later nog te bekijken. Zo bereiken beide organisaties (potentieel) een wereldwijd publiek zonder grenzen.

Meer informatie over de expositie Kind van De Vrijheid via www.nationaalonderduikmuseum.nl
Locatie: Koppelkerk, Koppelstraat 35, Bredevoort
Datum: donderdag 17 juni
Aanvang: 20.00 uur
Entree: € 12,50 zaalticket / € 10,- livestream (excl. ticketkosten)
Aanmelden: www.koppelkerk.nl